سرویس ویژه نمایندگی لنز و عدسی های عینک ایتالیا در ایران با نام تجاری LTL فعال شد اینجا را ببینید  /  سرویس ویژه بانک پاسارگارد فعال شد / سرویس ویژه شورای انجمنهای علمی ایران را از اینجا ببینید       
کد خبر: ۱۳۹۰۱۶
تاریخ انتشار: ۱۴ تير ۱۳۹۷ - ۱۱:۴۰
زندگی شهرنشینی، کاهش روابط خانوادگی و قبیله‌ای و افزایش تعداد و تنوع حوادث باعث شده‌است که راه‌حل‌های گذشته کارایی لازم را برای سامان بخشیدن به حوادث و خسارات ناشی از آن نداشته باشند. به همین علت نهاد جدیدی به نام بیمه به وجود آمده است. در این نوشتار به بررسی قرارداد بیمه خواهیم پرداخت.

شعار سال: زندگی، سلامت و اموال انسان همواره در معرض حوادث و بلایای طبیعی قرار دارد. در دوره‌های ابتدائی‌تر زندگی انسان که اساس روابط بر کانون خانواده و قبیله بنا نهاده شده بود، در هنگام وقوع حوادث و ورود خسارات مالی یا جانی، افراد یک قبیله با همکاری و همیاری از طرق مختلف به فرد آسیب‌دیده امدادرسانی می‌کردند. زندگی شهرنشینی، کاهش روابط خانوادگی و قبیله‌ای و افزایش تعداد و تنوع حوادث باعث شده‌است که دیگر راه‌حل‌های گذشته کارایی لازم را برای سامان بخشیدن به این امور نداشته باشند. به همین علت نهاد جدیدی برای مقابله با خطرات و خسارات شکل گرفت که بیمه نام دارد. در این نوشتار به بررسی قرارداد بیمه و ویژگی‌های آن خواهیم پرداخت.

محتوای قرارداد بیمه

بیمه قراردادی است که در آن یکی از طرفین تعهد می‌کند مبلغی را به عنوان حق بیمه پرداخت نماید و طرف مقابل او متعهد می‌شود که در ازای آن، در صورت وقوع حادثه خسارت وارد بر او را جبران نماید. بدین ترتیب با شکل‌گیری این نهاد نه تنها حوادثی که اتفاق افتاده‌اند جبران می‌گردند بلکه برای جبران خساراتی که احتمال دارد در آینده به وقوع بپیوندند نیز چاره‌اندیشی می‌شود. در واقع بیمه‌گذار با پرداخت حق بیمه امور خود را از قبل محاسبه نموده و مقدمات لازم را برای مقابله با حوادث ناگوار و احتمالی آینده فراهم می‌کند. قرارداد بیمه دارای ارکانی است که این ارکان عبارتند از:

الف. بیمه‌گر: طرفی که در ازای دریافت مبلغی از طرف مقابل، متعهد به جبران خسارت می‌شود.

ب. بیمه‌گذار: طرفی که مبلغ معینی را به عنوان حق بیمه می‌پردازد.

پ. حق بیمه: وجهی که بیمه‌گذار به بیمه‌گر می‌پردازد.

ت. موضوع بیمه: آنچه که بیمه می‌شود هم‌چون جان، مال و … .

ویژگی‌های قرارداد بیمه

همانطور که ذکر شد بیمه قراردادی است که میان شرکت بیمه و شخص بیمه‌گذار بسته می‌شود. این قرارداد دارای ویژگی‌هایی است که در قانون بیمه مورد اشاره قرار گرفته‌است. این وِیژگی‌ها عبارتند از:

۱. قرارداد بیمه باید به صورت کتبی بسته شود.

مطابق قانون بیمه باید قرارداد بیمه به صورت کتبی بسته شود و به عبارت بهتر باید طرفین سندی را به منظور انعقاد قرارداد تنظیم نمایند. در صورتی که قرارداد به صورت کتبی بسته نشود، باطل است؛ یعنی اینکه گویا هیچ قراردادی بین طرفین بسته نشده‌است.

۲. برهم زدن قرارداد دلبخواهی نیست!

هیچ یک از طرفین نمی‌تواند هر زمان که تمایل داشت قرارداد بیمه را برهم بزند(فسخ کند). علاوه بر این فوت یا حجر یکی از طرفین نمی‌تواند موجب برهم‌خوردن قرارداد بیمه شود؛ یعنی اگر هر یک از طرفین فوت کند یا اینکه محجور گردد، حقوق و تعهدات او که با بیمه مرتبط است، به ورثه‌اش انتقال می‌یابد. مقصود از محجور شدن، مجنون یا سفیه شدن فرد می‌باشد. این ویژگی در قراردادهای مربوط به بیمه عمر رعایت نمی‌شود. یعنی اینکه اگر در اینگونه قراردادها بیمه‌گذار از پرداخت حق بیمه خودداری کند، بیمه‌گر نمی‌تواند او را به پرداخت حق بیمه ملزم نماید.

۳. قرارداد بیمه مجانی و رایگان نیست!

در قرارداد بیمه هر یک از بیمه‌گر و بیمه‌گذار تعهداتی را در مقابل طرف دیگر بر عهده دارد؛ یکی از طرفین یعنی بیمه‌گذار موظف است که حق بیمه پرداخت نموده و ریسک یا خطر موضوع بیمه را به صورت صحیح اعلام نماید. از طرف مقابل بیمه‌گر هم مکلف است ریسک یا خطر تعیین شده در عقد را تحت پوشش دهد. غیرمجانی(معوض بودن) قرارداد بیمه موجب می‌شود در صورتی که بیمه‌گذار به تعهدات خود عمل نکند، بیمه‌گر نیز از تعهدات رهایی می‌یابد. بنابراین در این قرارداد هر یک از طرفین به دنبال کسب منفعت خود می‌باشند و برای رسیدن به این منافع باید تعهداتی را انجام دهند.

۴. آثار قرارداد بیمه، تدریجی است.

قرارداد بیمه می‌تواند برای مدت طولانی یا برای مدتی کوتاه بسته شود. در هر دو مورد بیمه‌گذار می‌تواند حق بیمه را در حین بستن قرارداد یا در طول زمان پرداخت نماید اما نمی‌توان گفت که با پرداخت حق بیمه، تعهدات او در مقابل بیمه‌گر به اتمام می‌رسد. در واقع آثار قرارداد بیمه در طول زمان ظاهر شده و برای مدتی پس از انعقاد است. بر این اساس تعهدات بیمه‌گذار فقط محدود به پرداخت بیمه نبوده و بیمه‌گر نیز موظف است در طول مدت قرارداد هر زمان که خطر و یا یکی از خطرات موضوع بیمه پیش آید، آن را جبران نماید.

۵. بیمه، قراردادی اتفاقی است.

در قرارداد بیمه موضوع قرارداد یکی از ارکان اصلی می‌باشد. با توجه به اتفاقی بودن این قرارداد، تنها خطر اتفاقی می‌تواند موضوع قرارداد بیمه قرار بگیرد. بنابراین اگر ریسک و خطر، قبل از بستن قرارداد بیمه واقع شده باشد، عقد بیمه باطل است؛ یعنی گویا هیچ قراردادی بسته نشده‌است. علاوه‌براین ریسک‌ها یا خطرهایی که با توجه به اوضاع و احوال وقوع‌شان بسیار محتمل است، قابل بیمه‌شدن نمی‌باشد.

۶. در قرارداد بیمه حُسن‌نیت بسیار اهمیت دارد.

غالباً به این صورت است که وجود یا عدم‌وجود حُسن‌نیت در قراردادها اهمیتی ندارد اما در قرارداد بیمه حُسن‌نیت یکی از ارکان اصلی قراردادها به شمار می‌رود. در این قرارداد بیمه‌گر به آنچه که بیمه‌گذار می‌گوید اطمینان می‌کند. بنابراین حُسن‌نیت بیمه‌گذار در دادن اطلاعات اهمیت زیادی برای بیمه‌گر دارد. در صورتی که بیمه‌گذار به صورت غیرواقعی وقوع حادثه را اعلام نماید، بیمه‌گر خسارت مذکور را تحت پوشش قرار نمی‌دهد و هم‌چنین اگر بیمه‌گر در اعلام خطر یا ریسک سوءنیت‌داشته‌باشد، قرارداد بیمه باطل خواهد بود.

۷. بیمه، یک قرارداد تحمیلی است.

معمولا هنگامی که سخن از بسته شدن یک قرارداد به میان می‌آید، طرفین قرارداد پس از انجام مذاکرات و توافق بر سر شرایط قراردادی، آن را امضا می‌کنند اما قرارداد بیمه، تحمیلی است. تحمیلی یا الحاقی بودن قرارداد بیمه به این معنا است که شرایط این قرارداد از قبل توسط بیمه‌گر تنظیم می‌شود و بیمه‌گذار بدون اینکه دخالتی در تعیین شرایط یا تغییر آن‌ها داشته باشد، آن را صرفا امضا می نماید. به عبارت بهتر در این قرارداد، شرایط بیمه‌گر بر بیمه‌گذار تحمیل می‌شود و امکان مذاکره در خصوص آن‌ها وجود ندارد. براین‌اساس ضروری است که بیمه‌گذاران شرایط قراردادی را با دقت زیادی مطالعه نمایند. شاید این نکته به ذهن برسد که تحمیلی بودن قرارداد بیمه می‌تواند موجب سوءاستفاده‌‌ی بیمه‌گر شود اما در ایران نهادی تحت عنوان بیمه مرکزی پیش‌بینی شده‌است که با نظارت بر فعالیت‌های بیمه، از حقوق بیمه‌گذاران حمایت می‌کند.

سایت شعار سال، با تلخیص و اضافات برگرفته از سایت روزنامه همشهری، تاریخ انتشار 9 تیر 97، کد مطلب: -، www.mahdad.ir


اخبار مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی:
آخرین اخبار
پربازدیدترین
پربحث ترین