پایگاه خبری تحلیلی شعار سال

سرویس ویژه نمایندگی لنز و عدسی های عینک ایتالیا در ایران با نام تجاری LTL فعال شد اینجا را ببینید  /  سرویس ویژه بانک پاسارگارد فعال شد / سرویس ویژه شورای انجمنهای علمی ایران را از اینجا ببینید       
کد خبر: ۳۰۰۱۱۴
تاریخ انتشار : ۲۴ شهريور ۱۳۹۹ - ۲۳:۱۰
علیرغم ویژگی‌های کم‌نظیر استان فارس برای سرمایه‌گذاری در صنایع پتروشیمی اما متاسفانه پس از ۱۱ سال همچنان مصوبات این حوزه، روی کاغذ مانده است.
شعار سال: علیرغم ویژگی‌های کم‌نظیر استان فارس برای سرمایه‌گذاری در صنایع پتروشیمی اما متاسفانه پس از ۱۱ سال همچنان مصوبات این حوزه، روی کاغذ مانده است.

صنایع پتروشیمی استان فارس
بیشتر از یک دهه از سفر رهبر معظم انقلاب به استان فارس می‌گذرد و یکی از مصوباتی که در این سفر مورد تأکیدات ایشان بود حرکت فارس به سمت صنعتی شدن با بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود در حوزه پتروشیمی‌ها است.

شاخص‌های جغرافیایی در کنار مزیت‌های اقتصادی و همچنین نیروی کارآمد انسانی باعث شده تا استان فارس بیش از اقصی نقاط ایران دارای مزیت در حوزه ایجاد پتروشیمی‌ها باشد و این شاخص‌ها می‌تواند هر سرمایه‌گذاری را نسبت به تزریق سرمایه به استان فارس در راستای ایجاد صنایع پتروشیمی ترغیب کند.

توصیه‌های رهبری
اگر دولت و حتی مجلس به ابلاغیه سال ۹۲ رهبر معظم انقلاب توجه کافی داشتند، اکنون درآمدهای کشور در بخش انرژی در مقابل تحریم‌ها و سیاست‌گذاری‌های مغرضانه کشورهای غربی مصون می‌شد و جهش تولیدی که اکنون مطرح‌شده در قالب همین سیاست‌ها محقق شده بود.

رهبر معظم انقلاب در سال ۹۲ در خصوص مشکلات نفتی و پتروشیمی که در کشور در جریان بود نسخه‌ای ارائه کردند که در بندهایی از این نسخه شاهد درج معیارهایی نظیر انتخاب مشتریان راهبردی، ایجاد تنوع در روش‌های فروش، مشارکت دادن بخش خصوصی در فروش، افزایش صادرات گاز، افزایش صادرات برق، افزایش صادرات پتروشیمی و افزایش صادرات فرآورده‌های نفتی هستیم.

این‌گونه می‌توان استنباط کرد که درواقع رهبر معظم انقلاب در آن زمان و درحالی‌که در نخستین سال فعالیت دولت یازدهم بودیم، ضرورت‌هایی را برای آینده درآمدزایی کشور در بخش انرژی هدف‌گذاری کردند.

مقام معظم رهبری در خصوص اولویت‌های جهش تولید در حوزه نفت و گاز و پتروشیمی این گونه، بیان کردند:
توسعه ظرفیت پالایشگاهی، تکمیل زنجیره ارزش در صنایع پایین ‌دستی نفت، توسعه صنعت پتروشیمی به‌ویژه در بخش پایین‌دستی و جلوگیری از خام‌فروشی ازجمله اولویت‌های این حوزه در سال جهش تولید است.

حالا ۱۱ سال از مصوب شدن پروژه‌های پتروشیمی استان فارس می‌گذرد و وعده‌های حل مشکل احداث این صنایع تاکنون به بار ننشسته است.

استاندار فارس سال ۹۸ وعده داد که موضوع مکان‌یابی چهار پتروشیمی فارس ظرف یک هفته نهایی شود.

پروژه‌های حائز اهمیت اقتصادی
نماینده عالی دولت در سال ۹۸ و در حاشیه سفر به فیروزآباد و بازدید از محل احداث پتروشیمی با اشاره به اینکه احداث پتروشیمی‌ها در استان فارس به‌ عنوان پروژه‌های حائز اهمیت اقتصادی مطرح است، اظهار داشت:

۶ پتروشیمی در استان فارس تعریف‌ شده که ۴ مورد آن در فیروزآباد، جهرم، فسا و داراب به‌عنوان خط مرکز در نظر گرفته‌شده که مقرر است از خط جنوب تغذیه شود و دو پتروشیمی دیگر در ممسنی و کازرون قرار دارد که تغذیه آن از خط غرب تأمین خواهد شد.

سرمایه‌گذار اعتقاد دارد ۴ پتروشیمی پراکنده از نظر اقتصادی به ‌صرفه نیست و پیشنهاد تجمیع این ۴ پتروشیمی را ارائه داده است.

آغاز مکان‌یابی
استاندار فارس با بیان اینکه در حدود ۱۱ سال گذشته این پروژه‌ها مکان‌یابی و مقدمات کار، آغاز شده است و سرمایه‌گذار نیز از توان اجرایی بالایی برخوردار بوده‌اند، افزود:

انتظار می‌رفت در این مدت نتیجه‌ای حاصل شود، اما سرمایه‌گذار اعتقاد دارد ۴ پتروشیمی پراکنده از نظر اقتصادی به ‌صرفه نیست و پیشنهاد تجمیع این ۴ پتروشیمی را ارائه داده است.

وی با تأکید بر اینکه در دنیای اقتصادی اکنون سوددهی پروژه‌ها برای سرمایه‌گذاران از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، عنوان کرد و گفت:

در این رابطه جلسات متعددی با قرارگاه خاتم به‌عنوان سرمایه‌گذار، نمایندگان ۴ شهرستان و نماینده ولی‌فقیه در استان داشته‌ایم و مقررشده نمایندگان به نتیجه‌ای واحد برسند و اگر نرسیدند استاندار تصمیم نهایی را اتخاذ می‌کند که هفته بعدی نتیجه اعلام خواهد شد و تأکید بر مکانی است که نزدیک به هر ۴ شهرستان باشد.

رحیمی با بیان اینکه پیشنهاد سرمایه‌گذار ایجاد شهرک‌های پتروشیمی و متمرکز کردن پتروشیمی‌ها در یک نقطه است، تصریح کرد:
هدف ما نیز ایجاد اشتغال و ارزش‌ افزوده در این شهرستان‌ها بود و با توجه به اینکه شهرک‌ها محصولات ثانویه را تولید می‌کنند اشتغال بیشتر و سرمایه‌گذاری کمتری در پی دارند، اشتغال آن‌ها پایدار است و صنعت ایجاد شده نیز سبز و فاقد آلایندگی است.

 آیا فارس نیازمند صنایع پتروشیمی است؟
استاد اقتصاد دانشگاه شیراز درباره الزام وجود صنایع پتروشیمی در استان فارس، گفت:

از جمله ویژگی‌هایی که در استان فارس می‌توان به آن اشاره کرد مزیت‌های اقتصادی است که در این استان در راستای ایجاد صنایع بالادستی می‌توان مورد بهره‌برداری قرار گیرد.

یکی از این ویژگی‌هایی که در استان فارس وجود دارد مزیت‌های خاص جغرافیایی استان برای استقرار این صنایع است، استان فارس به علت نزدیکی به بندرگاه‌ها در کنار ویژگی‌های ذاتی که در این استان وجود دارد می‌تواند یکی از قطب‌های تولیدات صنایع پتروشیمی در سطح کشور باشد.

هزینه ساخت صنایع پتروشیمی
محمد خداپرست در خصوص مقایسه هزینه ساخت صنایع پتروشیمی در استان فارس و سایر نقاط کشور نیز متذکر شد و افزود:

هزینه ساخت صنایع پتروشیمی در استان فارس نیز مانند سایر نقاط کشور است اما هزینه‌های تحمیلی به واحدهای اقتصادی در استان فارس از سایر نقاط کشور بسیار کمتر خواهد بود زیرا ارتباط استان فارس و عسلویه به‌عنوان قطب صنایع پتروشیمی در کشور ارتباط کوتاه و نزدیکی است از این ‌رو استان فارس می‌تواند از این ظرفیت نیز در راستای جذب سرمایه‌گذاری در حوزه پتروشیمی بهره‌برداری کنند.

وی درباره یکی از اصلی‌ترین نیازهای استان فارس در راستای پیمایش مسیر صنعتی شدن، خاطرنشان کرد:

الزاما وجود پتروشیمی‌ها در این استان است زیرا می‌توان با ایجاد صنایع بالا دستی در حوزه پتروشیمی امیدوار به این موضوع بود که صنایع پایین‌دستی نیز در استان ایجاد شود و مسیر صنعتی شدن در این استان با سرعت بیشتری طی شود.

یکی از ویژگی‌های مناطق صنعتی ایجاد اشتغال مستقیم و غیرمستقیم است از این ‌رو باید به این نکته توجه کرد که صنعتی شدن عاملی برای ایجاد اشتغال‌های فزاینده خواهد بود.

سیر تاریخی صنایع پتروشیمی در فارس
در حوزه صنایع پتروشیمی در سال ۸۶ که موضوع ساخت پتروشیمی‌ها مطرح بود ۱۱ شهر در استان فارس انتخاب شدند.

پس از توقف عملیات اجرایی در صنایع پتروشیمی استان فارس که در سال ۹۲ صورت گرفت جانمایی جدیدی در این حوزه نیز انجام شد و از طریق این جانمایی ۴ شهرستان جهرم، فیروزآباد، فسا و داراب برای ایجاد صنایع پتروشیمی موردتوجه قرار گرفت.

یکی از مسائلی که باعث شد شهرهای مبدأ صنایع پتروشیمی در استان فارس تغییر کنند موضوع جانمایی اشتباه در طرح اولیه ایجاد صنایع پتروشیمی در استان فارس بود.

این در حالی است که در کنار این موضوع به مسائلی نظیر توجیه نکردن اقتصادی و مشخص نشدن مسیرهای مواصلاتی نیز اشاره کرد.

در فصل دوم ایجاد صنایع پتروشیمی در فارس قرارگاه خاتم‌الانبیاء بازهم به ‌عنوان سرمایه‌گذار تعیین شد و بر اساس جانمایی‌هایی که صورت گرفته چهار شهرستان مذکور به‌عنوان اهداف سرمایه‌گذاری، معرفی و طرح‌های مختلفی نیز به سرمایه‌گذار ارائه شد.

در اهدافی که در فصل جدید ساخت پتروشیمی‌ها مورد توجه قرار گرفت، توجیه اقتصادی برای سرمایه‌گذار، خارج شدن این طرح‌ها از بن‌بست و اشتغال‌زایی مورد اشاره قرار گرفته است.

طرح سرمایه‌گذاری جدید
نمایندگان مجلس شورای اسلامی در دوره یازدهم برای رفع مشکل پتروشیمی‌های استان با برگزاری جلسه‌های مختلفی در تلاش بودند تا مشکل عدم ساخت این صنایع را برطرف کنند و از این ‌رو نیز با ورود نماینده ولی‌فقیه در استان فارس به این موضوع جلسات مختلفی با حضور نمایندگان مجلس و فرمانداران برگزار شد.

نماینده مردم شیراز در مجلس شورای اسلامی گفت:
امکان ایجاد صنایع پتروشیمی با طرح‌هایی که پیش‌تر در استان فارس مطرح بود، وجود ندارد و طرح جدید می‌تواند عاملی برای ایجاد صنایع پتروشیمی در استان شود.

قادری در خصوص اینکه یکی از عواملی که باعث شد جانمایی ایجاد صنایع پتروشیمی در استان فارس تغییر کند، اظهار داشت:

مشکل عدم دسترسی به آب بود و در این راستا تلاش شده تا با ایجاد صنایع پتروشیمی در نقاط مختلفی که امکان دسترسی به آب در آن وجود دارد این طرح از بن‌بست سرمایه‌گذاری خارج شود.

این نماینده مردم در مجلس شورای اسلامی با اشاره به اینکه برآوردهایی که صورت گرفت در مجموع برای ایجاد پتروشیمی در شهرستان‌های استان فارس ۱۱ میلیون متر مکعب آب مورد نیاز است، گفت:

در کنار آب موجود در این پروژه، خط انتقال نیز یکی از اولویت‌هایی که در این طرح باید مورد توجه سرمایه‌گذار باشد.

اختلاف‌ نظر میان نمایندگان مختلف شهرستان‌های استان فارس که قرار است این طرح‌های سرمایه‌گذاری در این شهرستان‌ها عملیاتی شود، وجود دارد و مانند به نتیجه واحدی در راستای ایجاد صنایع پتروشیمی در استان فارس نرسیده‌ایم.

 مشکلات پروژه
قادری با توجه به اینکه نزدیک به ۱۱ سال است که مشکلات فراروی این پروژه‌ها نه ‌تنها کاهش نیافته بلکه افزوده می‌شود، تصریح کرد:
این در حالی است که ایجاد پتروشیمی در هر یک از این شهرستان‌ها برای سرمایه‌گذار فراهم نیست.

با توجه به برآوردهای اقتصادی که صورت گرفته برای ساخت صنایع پتروشیمی در شهرستان‌های استان فارس بیش از ۳ میلیارد دلار مورد نیاز است که امکان این میزان سرمایه‌گذاری ارزی در کشور فراهم نیست.

این امکان وجود دارد در صورتی ‌که شرایط لازم برای سرمایه‌گذاری فراهم نشود سرمایه‌گذار از استان فارس خارج شده و به سایر فعالیت‌های خود در کشور بپردازد.

نماینده مجلس شورای اسلامی درباره پیشنهاد نمایندگان مجلس و سرمایه‌گذار در راستای برون‌رفت از شرایط موجود طرح‌های مختلفی، افزود:
از جمله این طرح‌ها می‌توان به ایجاد ۳ واحد پلی‌اتیلن در شهرستان‌های جهرم، فسا و داراب اشاره کرد.

این در حالی است که ۱۵۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری نیز در محدوده جغرافیایی شهرستان‌های فسا و داراب صورت می‌پذیرد البته در خصوص شهرستان فیروزآباد نیز سرمایه‌گذاری ۲۵۰ میلیون دلاری نیز در این شهرستان انجام می‌شود تا شاهد ایجاد صنایع پتروشیمی در استان فارس باشیم.

طرح دوم پیشنهادی
قادری در خصوص طرح دوم پیشنهادی نیز یادآور شد:
طرح دومی که موردنظر نمایندگان مجلس شورای اسلامی است و امکان پیشنهاد به سرمایه‌گذار را نیز دارد ایجاد ۳ واحد پلی‌اتیلن در منطقه‌ای مابین شهرستان‌های فسا، داراب و جهرم است این در حالی است که سرمایه‌گذاری ۲۵۰ میلیون دلاری نیز همچنان در فیروزآباد صورت می‌گیرد.

ین امکان وجود دارد در صورتی که شرایط لازم برای سرمایه‌گذاری فراهم نشود سرمایه‌گذار از استان فارس خارج‌ شده و به سایر فعالیت‌های خود در کشور بپردازد.
 
امکان تغییر طرح وجود دارد
نماینده مردم فسا در مجلس شورای اسلامی درباره امکان تغییر در موضوع احداث پتروشیمی‌ها، بیان کرد:

شاید امکان تغییر در موضوع احداث پتروشیمی‌ها وجود داشته باشد اما این امکان که این طرح به ‌طور کلی از شهرستان جا به ‌جا شود وجود ندارد.

پیش‌تر مقرر شده بود که قرارگاه سازندگی خاتم‌الانبیاء برای ایجاد صنایع پتروشیمی در استان فارس اقدام کند و این در حالی است که سهام این واحدهای صنعتی نیز در بورس معامله ‌شده و مردم سهام‌داران این طرح‌های صنعتی‌اند.

فیروزی در ادامه، تصریح کرد:
سرمایه‌گذار در این پروژه بیان کرده که امکان ایجاد ۴ پتروشیمی و ۴ خط انتقال برای این پتروشیمی‌ها را ندارد اما سوال اینجا است که چگونه امکان ایجاد خط انتقال از عسلویه به ارومیه وجود دارد اما خط انتقال از عسلویه به فارس امکان‌پذیر نیست؟

مجموعه خطوط انتقالی که در استان فارس برای ایجاد چهار پتروشیمی مورد نیاز تنها ۳۰۰ کیلومتر است این در حالی است که خط انتقال پتروشیمی از ارومیه به عسلویه بیش از ٣ برابر این میزان بوده است.

ایجاد خط انتقال آب
نماینده مردم فسا در مجلس شورای اسلامی در مورد طرح‌های پیشنهادی که در این حوزه هستند و فعالیت پتروشیمی‌ها در نقطه‌ای نزدیک به قیروکارزین بوده تا امکان ایجاد خط انتقال آب و تهیه آب برای پتروشیمی‌ها فراهم باشد، گفت:

از جمله پیشنهادهای دیگری که در میان نمایندگان مطرح شده است این است که در منطقه گره ویگان نسبت به ایجاد پتروشیمی‌ها اقدام شود این در حالی است که منطقه گره ویگان ازجمله مناطقی است که به ‌واسطه قرارگیری در منطقه جغرافیایی مابین سه شهرستان امکان ایجاد صنایع پتروشیمی مخصوص شهرستان‌های داراب، جهرم و فسا در آن وجود دارد.

به اعتقاد وی البته این طرح همچنان مطرح بوده و هنوز ساز و کار مناسبی برای این طرح در نظر گرفته نشده است.

معادلات باز هم به هم می‌ریزد
یک منبع موثق از طرحی سخن بیان کرد که شاید تمامی معادلات ایجاد پتروشیمی‌ها را در فارس برهم بزند و موجب شود تمام اختلافات آرا در استان از بین برود.

سرمایه‌گذار جدید حاضر است هر ۴ پتروشیمی و خطوط انتقال را در محلی که پیش‌تر مشخص ‌شده ساخته و امکان بهره‌برداری از این طرح را فراهم کند.

این منبع موثق در ادامه، بیان کرد:
یکی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی دوره یازدهم استان فارس است توانسته با معرفی سرمایه‌گذار جدیدی موجب ایجاد طرحی نو در ساخت پتروشیمی‌های استان شود.

سرمایه‌گذار جدید حاضر است هر ۴ پتروشیمی و خطوط انتقال را در محلی که پیش‌تر مشخص‌شده ساخته و امکان بهره‌برداری از این طرح را فراهم کند.

مقرر شده تا جلساتی میان قرارگاه خاتم‌الانبیاء، سرمایه‌گذار جدید و نماینده‌ای که معرف این سرمایه‌گذار است برگزارشده و شرایط ادامه همکاری میان طرفین مشخص شود.

فارس چشم انتظار صنعتی شدن
از جمله اساسی‌ترین نیازهایی که در استان فارس در راستای صنعتی شدن وجود دارد ایجاد زیرساخت‌های لازم برای سرعت بخشیدن به توسعه صنعتی فارس است ازاین‌رو بایستی زیرساخت‌های لازم نظیر پتروشیمی‌ها در استان فارس وجود داشته باشد.

فارس صنعتی می‌تواند زمینه‌ساز رشد و بالندگی کشور شود زیرا بسیاری از صنایع بزرگ کشور راغب هستند در استان فارس سرمایه‌گذاری کنند و این سرمایه‌گذاری باعث خواهد شد فرصت‌های شغلی متعددی در استان فارس ایجاد شود و این مهم نه ‌تنها استان فارس را بهره‌مند خواهد کرد بلکه استان‌های هم‌جوار نیز می‌توانند از اشتغال‌زایی مستقیم و غیرمستقیمی که در استان فارس صورت گرفته است استفاده کنند.

با این‌حال ۱۱ سال است مشکلاتی که فراروی صنایع پتروشیمی در استان فارس ایجاد شده نگذاشته تا استان فارس سرعت خود را در راه صنعتی شدن افزایش دهد و امید است با ارائه طرح‌های مدون سرمایه‌گذاری مشکلات این طرح نیز برطرف شده و ثمرات آن را کشور تجربه کند.

از دیگر سو نماینده ولی‌فقیه در استان فارس نیز بارها بر لزوم حل مشکل پتروشیمی‌های استان تأکید داشته است.

آیت‌الله دژکام در سال ۹۸ نیز در دیدار فرمانده قرارگاه سازندگی خاتم‌الانبیاء سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و هیئت همراه خواستار تسریع در رسیدگی به مشکلات این پروژه‌ها شده بود.

نماینده ولی‌فقیه در استان فارس بیان کرده بود که پتروشیمی‌های مصوب باید در استان فارس باقی بماند و راه‌اندازی شود و اغراض شخصی و تنگ‌نظری‌ها نباید راه‌اندازی آن‌ها را بیش از این به تعویق بیندازد.

به ‌هرحال از وعده حل مشکل یک‌ هفته‌ای استاندار فارس تاکنون یک سال گذشته و کلنگ این پتروشیمی‌ها هنوز بر زمین‌مانده است.

جلسه درمانی تاکنون مشکلات فراروی این صنایع را حل نکرده و معلوم نیست این فرایند تا کی قرار است ادامه یابد.

شعار سال، با اندکی تلخیص و اضافات برگرفته از خبرگزاری صنایع، تاریخ انتشار: 24 شهریور 1399، کد خبر: 214657،  www.sanayepress.com

اخبار مرتبط
خواندنیها و دانستنیها
نام:
ایمیل:
* نظر:
* captcha:
آخرین اخبار
پربازدیدترین
پربحث ترین