پایگاه خبری تحلیلی شعار سال

سرویس ویژه نمایندگی لنز و عدسی های عینک ایتالیا در ایران با نام تجاری LTL فعال شد اینجا را ببینید  /  سرویس ویژه بانک پاسارگارد فعال شد / سرویس ویژه شورای انجمنهای علمی ایران را از اینجا ببینید       
کد خبر: ۲۴۷۰۲۲
تاریخ انتشار : ۰۸ آذر ۱۳۹۸ - ۰۸:۲۴
قیمت بنزین در کشورهای مختلف بسیار متفاوت بوده و همواره از چالش‌های دولت است. درآمد سرانه و تولید ناخالص ملی یک کشور می‌تواند در قیمت بنزین نقش زیادی داشته باشد؛ همچنین کشورهای تولید کننده ممکن است به جهت داشتن منابع طبیعی ارزان قیمت، بنزین ارزان‌تری برای مردم خود فراهم نمایند.

شعارسال: در این نوشتار قدرت خرید بنزین ایرانیان بررسی شده و با دیگر کشورهای تولیدکننده و واردکننده نفت مقایسه می‌شود.

قیمت بنزین، میانیگن دستمزد و سرانه تولید ناخالص ملی 119 کشور مقایسه و در جدول 1 داده شده است. از این جدول مشاهده می‌شود که ونزوئلا، لیبی و عربستان سعودی به ترتیب ارزانترین قیمت بنزین و هنگ کنگ؛ هلند و انگلستان نیز گرانترین بنزین در بین 119 کشور مورد بررسی را دارند. ایران هشتمین کشور از نظر ارزانی بنزین است. متوسط قیمت بنزین کشورهای اروپایی حدود پنج برابر ایران و متوسط کشورهای حوزه خلیج فارس معادل ایران است. میانگین قیمت بنزین در 119 کشور 1.061 دلار بوده و قیمت بنزین ایران یک سوم متوسط جهانی است.

قیمت بنزین با سطح رفاه در هر کشوری ارتباط مستقیم دارد. کشورهای ثروتمند بنزین گران‌تری دارند و کشورهای تولیدکننده و صادرکننده فرآورده‌های نفتی قیمت به‌ مراتب کمتری دارند و البته تفاوت میزان یارانه و مالیات مصرف بنزین نیز خود از دیگر عوامل تفاوت قیمت در کشورهای گوناگون است. در بین 8 کشور اول که بنزین نسبت به درآمد سرانه آنها قیمت بالایی دارد، نام کشورهای توسعه یافته وجود ندارد. در بین کشورهای توسعه یافته ایالات متحده آمریکا، کانادا و استرالیا نیز مردم به نسبت درآمد سرانه‌شان قیمت کمتری برای خرید بنزین می‌پردازند.

 هر کوبایی به طور متوسط در ماه قادر به خرید 18 لیتر بنزین بوده و هر ونزوئلایی می‌تواند ماهیانه 16800 لیتر بنزین بخرد. هر عربستانی با حقوق هر ماه خود می‌تواند 14201 لیتر بنزین بخرد که 9.7 برابر بیشتر از یک ایرانی است. ایران در بین این 119 کشور در جایگاه سی‌الم قرار داشته و به طور متوسط هر ایرانی قادر است در هر ماه 1462 لیتر بنزین بخرد. قدرت خرید بنزین ایرانیان مشابه استرالیا، آلمان، هنگ کنگ، فرانسه و انگلستان است، اما قدرت خرید ایرانی‌ها کمتر از کشورهای حوزه خلیج فارس و دیگر کشورهای نفت خیز جهان است. قدرت خرید بنزین ایرانی‌ها 42 درصد بیشتر از متوسط جهانی است، اما کمتر از یک پنجم متوسط کشورهای نفت خیز حوزه خلیج فارس است. اکثر کشورهای صادرکننده نفت چه آنان که درآمد سرانه بالا و چه درآمد سرانه پایین دارند سعی کرده¬اند که بنزین ارزان در اختیار مردم خود قرار دهند.

گزارش سالانه سازمان حفاظت محیط زیست امریکا(EPA) نشان می‌دهد که متوسط مصرف سوخت خودروهای سبک آمریکا و اتحادیه اروپا در حالت ترکیبی شهر و جاده به ترتیب 5.54 و 6.76 لیتر در 100 کیلومتر است. سازمان بهینه سازی مصرف سوخت کشور نیز مصرف سوخت خودروهای تولیدی ایران را 8.52 لیتر در 100 کیلومتر اعلام نموده است که 53 درصد بیشتر از اروپایی‌هاست.

همچنین این سازمان اعلام کرده است که متوسط پیمایش خودروهای سواری در ایران ٢۰ تا ٢5 هزار کیلومتر است، اما این رقم در کشورهای اروپایی به ١٢ تا ١٣ هزار کیلومتر می‌رسد. بنابراین با توجه به پیمایش دو برابری خودروهای ایرانی می‌توان گفت که هرچند متوسط قیمت سوخت اروپا حدود پنج برابر ایران است، اما نسبت هزینه بنزین به درآمد سرانه یک خودروسوار ایرانی 107 درصد بیشتر از یک خودروسوار اروپایی نظیر انگلستان و آلمان است.

نسبت سرانه تولید ناخالص داخلی به قیمت بنزین در عربستان سعودی، قطر و کویت به ترتیب 10.8، 6.2 و 13.5 برابر ایران است. این نسبت برای کشورهای آمریکا 4.6، آلمان 1.8، فرانسه 1.7و انگلیس 1.5 برابر ایران است. به عبارت دیگر ایران هزینه زیادی بابت بنزین نسبت به کشورهای نفت خیز حوزه خلیج فارس و کشورهای توسعه یافته صرف می‌کند. از این جهت ایران در رتبه 45 از بین 119 کشور یاد شده قرار دارد.

بر اساس آخرین آمارها در سال 2015 ایران با مصرف سرانه حدود 24 لیتر در ماه رتبه 35 در بین 133 کشور را داراست که تقریبا معادل متوسط جهانی است. متوسط جمعیت خانوار ایرانی نیز حدود 3.55 نفر است. بنابراین هر نفر و هر خانوار ایرانی به ترتیب حدود 240 و 850 هزار ریال بنزین در ماه هزینه می-کنند. بنابراین با توجه به دستمزد ماهانه و با فرض یک حقوق بگیر در هر خانوار، حدود هفت درصد هزینه هر خانوار صرف خرید بنزین می‌شود.

با بررسی اعداد و ارقام ذکر شده می‌توان نتیجه گرفت که افزایش هزینه بنزین تاثیری زیادی در هزینه خانوار ایرانیان ندارد (مشروط بر آن که تاثیر آن بر قیمت دیگر کالاها منطقی باشد). هر چند قدرت خرید بنزین ایرانیان از دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس کمتر است، اما اختلاف زیادی با دیگر کشورهای در حال توسعه و حتی توسعه یافته ندارد و 42 درصد بیشتر از متوسط جهانی است. افزایش منطقی قیمت بنزین موجب می‌شود که استفاده از حمل و نقل عمومی بیشتر شده و خریداران دنبال خودروهای با مصرف کمتر بروند. از طرف دیگر، متوسط مصرف سوخت خودروهای ایرانی سه لیتر بیشتر از خودروهای اروپایی بوده و قیمت خودروهای ایرانی نیز حدود دو برابر خودروهای با کیفیت مشابه خارجی است.

در جمع بندی می‌توان گفت که افزایش منطقی قیمت بنزین به صلاح کشور است، اما باید همراه با آن تعرفه واردات خودروهای با مصرف سوخت کمتر کاهش یافته و قیمت خودروهای داخلی نیز کاهش یابد و همزمان با آن حمل و نقل عمومی توسعه یابد. همچنین همزمان با آن خودروسازان به سمت تولید خودروهای با کیفیت بیشتر و مصرف سوخت کمتر تشویق و حمایت شوند. در این صورت آلودگی هوا نیز کاهش قابل ملاحظه‌ای خواهد داشت.

جدول 1: مقایسه قیمت بنزین، میانیگن دستمزد و سرانه تولید ناخالص ملی کشورهای مختلف (اکتبر 2015)

 

کشور

* قیمت 1 لیتر بنزین

(US $)

*متوسط دستمزد ماهیانه

(US $)

نسبت دستمزد ماهیانه به قیمت بنزین

+ سرانه تولید ناخالص داخلی GDP

(US $)

نسبت GDP به قیمت 1 لیتر بنزین

ونزوئلا

0.01

168.4

16840

16614

1684000

عربستان سعودی

0.13

1846.2

14201

24162

185862

قطر

0.27

3480.6

12891

28681

106226

کویت

0.21

2401.7

11437

48926

232981

عمان

0.31

2047.6

6605

19309

62287

امارات متحده عربی

0.54

3065.3

5677

44204

81859

لیبی

0.11

602.8

5480

6569

59718

آمریکا

0.69

2716.6

3937

54629

79172

استرالیا

1.00

3028.4

3028

61887

61887

ژاپن

1.19

2217.2

1863

36194

30415

نروژ

1.7

3130.7

1842

97391

57289

کره جنوبی

1.41

2389.3

1695

27980

19844

مالزی

0.49

811.1

1655

10933

22312

اتریش

1.29

1945.8

1508

51127

39633

آلمان

1.53

2291.1

1497

47627

31129

هنگ کنگ

1.97

2889.3

1467

40169

20390

ایران

0.31

453.2

1462

5315

17145

فرانسه

1.48

2161.2

1460

42732

28873

انگلستان

1.73

2504.7

1448

45603

26360

نیجریه

0.47

597.1

1270

3203

6815

عراق

0.61

638.9

1047

6334

10384

مصر

0.33

332.7

1008

3198

9691

اسپانیا

1.37

1374.7

1003

30262

22089

روسیه

0.58

565.8

976

12735

21957

ایتالیا

1.70

1620.8

953

34960

20565

چین

1.11

971.7

875

7593

6841

مکزیک

0.83

640.4

772

10231

12327

هند

1.05

473.6

451

1596

1520

ترکیه

1.61

648.3

403

10529

6540

پاکستان

0.75

233.8

312

1344

1792

سوریه

0.79

191.6

243

-

-

اکراین

0.99

202.7

205

3082

3113

مولداوی

0.89

180.2

202

2233

2509

کامبوج

1.08

180.4

167

1090

1009

نپال

1.07

153.4

143

697

651

کوبا

1.38

24.9

18

-

-

متوسط کشورهای نفت خیز همسایه ایران

0.33

2114

8106

14286

110243

متوسط جهانی

1.061

1092.5

1029

20596

38053

شعارسال، با اندکی اضافات و تلخیص برگرفته از سایت عصرخودرو، تاریخ انتشار: 30آبان1394 ، کدخبر: 72467: www.asrekhodro.com

اخبار مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
* captcha:
آخرین اخبار
پربازدیدترین
پربحث ترین
پرطرفدارترین